Rabu, 05 Februari 2020

BAB 6 CRITA RAKYAT KELAS XI

A. Crita Rakyat 
       
             Yaiku crita kang dicritakake kanthi turun-temurun utawa kang wis dadi tradhisi ing masyarakat. Crita rakyat duwe unsur - unsur pambangunan, kayata tema, tokoh utawa penokohan, latar (setting), alur (plot), sudhut pandhang, lan amanat.

             Tema yaitu pokok permasalahan ing sajroning crita. Latar (setting) yaiku panggonan, wektu, lan suwasana kadadeyan ing sajroning crita. Penokohan yaiku paraga kang nduweni watak ing sajroning crita. Alur yaiku urut-urutane prastawa ing crita. Sudhut pandhang yaiku cara pandhang panganggit tumrap crita kang dianggit awujud wong kapisan, wong kapindo, utawa wong katelu. Amanat yaiku pesen kang diaturake dening panganggit marang wong kang maca.


  • Titikane crita rakyat
              a. Panyebarane kanthi lesan
              b. Duweni sipat tradisional
              c. Sugih cakrik lan variasi
              d. Jenenge pangripta ora konangan
              e. Wangune tiron (klise) ana ing susunan utawa cara pangungkapane


  • Mupangate crita rakyat :
              a. Rekreatif : yaiku menehi rasa tentrem, seneng uga menehi hiburan
              b. Dedaktif  : yaiku ndhidik para kang maca amarga nilai - nilai kabeneran lan kaapikan
                                    kang ana ing sajroning crita.                           
              c. Moralitas : yaiku ngemu nilai - nilai moral kang dhuwur saengga para kang maca
                                    bisa mangerteni moral kang apik lan elek.
              d. Estetis     : yaiku menehi nilai - nilai kaendahan
              e. Relegiusitas : yaiku ngemu ajaraning agama kang bisa didadekake tuladha
                                        kanggo para kang maca


  • Unsur crita rakyat :       
             a. Tema : ide pokok utawa permasalahan utawa kang ndhasari lakuning crita.
             b. Latar (setting) : latar belakang kang mbantu cethaning laku crita kang ngemot wektu,
                                           papan panggonan lan sosial budaya.
             c. Paraga : paraga ing sajroning crita.
             d. Alur (plot) : rerangkening prastawa ing sajroning crita.
             e. Amanat : pesen kang ana ing crita.
             f. Sudut pandang : nyritakake tokoh, barang, papan, lan sapanunggale.
             g. Konflik : perkara kang dadi punjere crita.

B. Sinopsis 

            Sinopsis yaiku ringkesan crita saka alur kang dawa dadi cekak nanging bisa njlentrehake crita sakabehe. Kang kudu digatekake yaiku :
a. Tema          : gagasan pokok, pokok crita
b. Latar          : papan lan wektu dumadine prastawa
c. Alur           : lakuning crita
d. Penokohan : paraga crita
Saka katrangan kasebut bajur bisa digawe sinopsise.


Matur Nuwun  ~~


sumber : Gegaran Nyinau Basa Jawa 2 Yudhistira

10 komentar: