BAB 3 PAWARTA KELAS X

Pawarta iku kabar kang disebarake supaya dingerteni dening wong liya utawa wong akeh. Manawa dideleng saka sarane, ana pawarta kang nggunakake nedhia cithak lan ana uga kang nggunakake medhia elektronik. Medhia cithak tuladhane ariwarti utawa koran, kalawarti utawa majalah, buletin, lan sapanunggale. Medhia elektronik tuladhane radhio (media audio), televisi ( media audio-visual ), lan internet ( media sosial ).

A. Maca lan Nemokake Isine Teks Pawarta

              Maca teks pawarta kang tujuane supaya ngerti isine, bisa disaranani nganggo mangsuli pitajon kang gegayutan karo 5W + 1H , kang jlentrehe :

- What   : kedadeyan apa kang diwartakake / dikabarake.
- Who    : Sapa wae kang diwartakake.
- When  : Kapan wektu kalakone kadadeyan
- Where : Ing ngendi papan kelakone kedadeyan
- Why    : Haneya bisa kalakon kadadeyan
- How    : Kepriye munggu kelakone kedadeyan.

B. Nanggapi Pokok - pokok Isine Teks Pawarta

            Supaya bisa nanggepi utawa menehi panemu gegayutan karo pawarta kang diwaca, prayogane para siswa ngerti ragangan utawa strukture pawarta. Umume, teks pawarta iku dumadi saka 4 perangan kang baku, yaiku dateline, lead, lan blegere pawarta.

C. Nulis Teks Pawarta kanthi Ragam Bahasa Kontekstual

            Jlentrehe pawarta kang wujude fakta, dhata, lan bukti - bukti liyane iku papane ana ning perangan bleger. Cara anggone panulis nyuguhake bleger adhakane nggunake modhel piramida uata kronologis utawa piramida kuwalik utawa uga black paragraph.
           Modhel piramida iku yen anggone ngandharake pawarta diwiwiti saka bab kang ora pati penting nuju marang kang penting dhewe. Modhel kronologis cara ngandharake pawarta kang njlentrehake kedadeyan saka wiwitan nganti pungkasan kanthi urut lan genep. Dene modhel black paragraph ora mentingake perangan siji lan ngenthengake perangan liyane. Ing kene, kabeh perangan dianggep padha pentinge.

D. Maca Teks Pawarta kanthi Nyuwara

             Maca kanthi nyuwara iku maca kang ditujokake marang wong liya marang wong sing ngrungokake, mula sapa wae kang maca kudu bisa kanthi : swara kang cukup, kedal kang cetha, lan napas kang pener.
             Swara kang cukup tegese kang ngrungokake bisa krungu kanthi cetha lan kepenak, ora keseron ya ora kelirihen. Swarane /d/, /dh/, /t/, /th/, /a/, /o/, /u/, lan liya-liayne kudu cetha. Tempo iku gegayutan karo alon-rindhike anggone maca, dene penjedaan iku gegayutan karo titik utawa komane anggone maca.


Matur Nuwun ~~

sumber : Gegaran Nyinau Basa Jawa 1 Yudhistira